اغلب منابع و کتابهایی که تاکنون درزمینه اخبارو گزارش در داخل کشورتالیف و ترجمه شده است بیشتر درباره حرفه روزنامه نگاری است ودرباره گزارش تلویزیونی تنها در چند سال اخیر حدود سه کتاب تالیف شده است .
این پیان نامه با برسی عوامل موثر در استفاده مخاطب از خبر و اعتماد مخاطب به اخبار استانی پژوهشی نو و جدید می باشد که می تواند عوامل موثر بر اعتماد مخاطب را به مدیران رسانه معرفی کند.
این تحقیق در پی دست یابی به عوامل موثر در ایجاد اعتماد مخاطبان جنوب شرقی استان تهران نسبت به خبر 18:30 شبکه استان تهران است و میزان استفاده مخاطبان و اولویت ها و نیاز های خبری این مخاطبان را مورد بررسی قرار می دهد.
سیاست گذاران و دست اندرکاران رسانه ملی با استفاده از یافته های این پایان نامه می توان مهمترین عوامل اعتماد مخاطب به اخبار شبکه استانی و نیاز های شهروندان شهرستانی استان تهران را که پر جمعیت ترین شهرستانهای کشور را در خود جای داده است را به عنوان نمونه خوبی برای سایر استانهای کشور به منظور شناخت نیازهای مخاطب ، جلب اعتماد و نگهداری توجه مخاطب به رسانه ملی در جهت تقویت انسجام و همبستگی ملی معرفی کرد .
1-4- اهداف مشخص تحقیق
الف : هدف کلی و اصلی این تحقیق پیمایشی عبارت است از:
– شناخت عوامل موثر بر اعتماد مخاطبان جنوب شرق استان تهران به اخبار تلویزیونی استان تهران بخش 30/18
ب : اهداف فرعی
1- شناخت تاثیر اعتبار منبع خبر پخش شده در ایجاد اعتماد مخاطبان
2- شناخت تاثیر کامل بودن و جامعیت خبر در ایجاد اعتماد مخاطبان
3- شناخت تاثیر صحت خبر در ایجاد اعتماد مخاطبان
4- شناخت تاثیر بی طرفی و عدم جانبداری خبر در ایجاد اعتماد مخاطبان
5- شناخت تاثیر سرعت انتقال خبر در ایجاد اعتماد مخاطبان
6- شناخت تاثیر تصاویر ( مستند و با صدا) همراه خبر در ایجاد اعتماد مخاطبان
7- شناخت تاثیر تخصصی بودن خبر در ایجاد اعتماد مخاطبان
8- شناخت تاثیر استفاده از گوینده و کارشناسان مجرب خبر در ایجاد اعتماد مخاطبان
9- شناخت تاثیر خبرهای محلی مخاطب در ایجاد اعتماد مخاطبان
10-شناخت تاثیر ویژگی های مخاطب(سن، جنس وتحصیلات) بر توجه آنان به خبر وایجاد اعتماد مخاطبان
1-5- سؤالات تحقیق
الف : سوال کلی
– چه عواملی بر جلب اعتماد مخاطبان جنوب شرق استان تهران از خبر30/18شبکه 5 سیما تاثیر دارد.؟
ب : سوالات جزئی و خرد
1-آیا اعتبار منبع خبر پخش شده در جلب اعتماد مخاطب موثر است؟
2- آیا کامل بودن و جامعیت خبر در ایجاد اعتماد مخاطبان موثر است ؟
3- آیا صحت خبر پخش شده در ایجاد اعتماد مخاطبان موثر است ؟
4- آیا بی طرفی و عدم جانبداری خبر پخش شده در ایجاد اعتماد مخاطبان موثر است ؟
5- آیا سرعت انتقال خبر در ایجاد اعتماد مخاطبان رابطه موثر است ؟
6- آیا بین تصاویر ( مستند و با صدا) همراه خبر در ایجاد اعتماد مخاطبان موثر است ؟
7- آیا بین جذابیت شکلی (دکور و نور) و بخش خبری در ایجاد اعتماد مخاطبان موثر است ؟
8- آیا استفاده از گوینده و کارشناسان مجرب خبر در ایجاد اعتماد مخاطبان موثر است ؟
9- آیا پخش خبرهای محلی مورد نیاز مخاطب در ایجاد اعتماد مخاطبان موثر است ؟
10- آیا ویژگی های مخاطب( جنسیت،تحصیلات ، سن و ..) در ایجاد اعتماد مخاطبان موثر است ؟
11 – آیا پخش نیازهای خبری مخاطب در جلب اعتماد مخاطبان موثر است؟
12 – آیا عدم سانسور خبر پخش شده در جلب اعتماد مخاطب موثر است؟
1-6- فرضیه‏های تحقیق
الف :فرضیه کلی
– به نظر مرسد بین عوامل موثربر خبر (که در مدل ذکر شده) و اعتماد مخاطبان جنوب شرق استان تهران به خبر30/18شبکه 5 سیمارابطه وجوددارد.
ب : فرضیه جزئی و خرد

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب با شماره بندی انتهای صفحه درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

اینجا کلیک کنید

1- به نظر می رسد بین پخش خبرهای محلی مورد نیاز مخاطب در ایجاد اعتماد مخاطبان رابطه معنی داری وجود دارد.
2- به نظر می رسد پخش ارائه نظرات و نیازهای خبری مردم در ایجاد اعتماد مخاطبان رابطه وجود دارد.
3- به نظر می رسد بین بی طرفی و عدم جانبداری خبر در ایجاد اعتماد مخاطبان رابطه معنی داری وجود دارد.
4- به نظر می رسد بین عدم سانسور خبرپخش شده در ایجاد اعتماد مخاطبان رابطه معنی داری وجود دارد.
5- به نظر می رسد بین سرعت انتقال خبر در ایجاد اعتماد مخاطبان رابطه معنی داری وجود دارد.
6- به نظر می رسد بین صحت خبر در ایجاد اعتماد مخاطبان رابطه معنی داری وجود دارد.
7-به نظر می رسد بین تازگی و به روز بودن خبر و اعتماد مخاطب رابطه معنی داری وجود دارد.
8-به نظر می رسد بین اعتبار منبع خبر پخش شده (نقل قول خبر از یک منبع معتبر) و اعتماد مخاطب رابطه معنی داری وجود دارد.
9- به نظر می رسد بین اعلام منبع خبر پخش و اعتماد مخاطب رابطه معنی داری وجود دارد.
10- به نظر می رسد بین ارائه خبر همراه با گزارش تصویری در ایجاد اعتماد مخاطبان رابطه معنی داری وجود دارد.
11- به نظر می رسد بین کامل بودن و جامعیت خبر در ایجاد اعتماد مخاطبان رابطه معنی داری وجود دارد.
12- به نظر می رسد بین جذابیت شکلی(دکوراسیون ونور) و بخش خبری در ایجاد اعتماد مخاطبان رابطه معنی داری وجود دارد.
13- به نظر می رسد بین استفاده از گوینده و کارشناسان مجرب خبر در ایجاد اعتماد مخاطبان رابطه معنی داری وجود دارد.
14- به نظر می رسد بین تحصیلات مخاطب وایجاد اعتماد مخاطبان رابطه معنی داری وجود دارد.
15- به نظر می رسد بین سن مخاطب وایجاد اعتماد مخاطبان رابطه معنی داری وجود دارد.

1-7- تعریف نظری مفاهیم
مفهوم خبر
در زبان های اروپایی بین خبر های معمولی که همان کلمه information به آنها اطلاق می شود و (news) یا تازها اختلاف وجود دارد. در خبر عنصرنو بودن اهمیت بیشتری دارد.به طوری که اگر این خبرها بلافاصله انتشار نیابد دیگر برای روز بعد یا حتی ساعات یا دقایق بعد قابل استفاده نیستند . به همین سبب است که خبر های تازه را به فاسد شدنی ترین کالا ها مثل سبزی و میوه ها تشبیه کرده اند که اگر در همان روز ورود به بازار مصرف نشود ، مصرف نشوند برای روز بعد فاسد می شوند و دیگر قابل استفاده نیست.(معتمد نژاد 1371،ص46)
تعریف خبر
اعلام و بیان وقایع جالب زندگی و نقل عقاید و افکار عمومی است (معتمد نژاد 1362،ص18).
خبر ،گزارش عینی از واقعیت هاست که دارای یک یا چند ارزش خبری بوده و احتمالا تحت تاثیر عوامل درون سازمانی و برون سازمانی شکل گرفته است (محسنیان راد ،1378،ص13).
خبر انتشار منظم جریان وقایع و آگاهی ها و دانش های انسانی و نقل عقاید و افکار عمومی است ( شکر خواه ،1374،ص5).
تلویزیون
منظور رسانه دیداری وشنیداری است که در ایران به سیمای جمهوری اسلامی ایران معروف است تلویزیون جمهوری اسلامی ایران هم اینک دارای چندین بخش خبری است که به منظور آگاهی شهروندان در داخل کشور پخش می شود.تلویزیون جمهریری اسلامی ایران هم اینک در طول 24 ساعته برنامه پخش می کند که بخش ها یقابل توجهی از این برنامه ها به خبر اختصاص دارد .
اعتبار
به معنای لغوی عبارت است از : پند گرفتن ، به اندیشه فرو شدن ، منزلت ، آبرو و ارزش (معین ،1378،ص123).
در اینجا باید لغت اعتبار بررسی شود : اعتبار یک بعد یا وزن اجتماعی دارد .اعتبار منبع یا رسانه برابری فرد را مطرح می کند .اگر بخواهیم فرد را ملاک قرار دهیم ، اعتماد و اطمینان یک مقدار جنبه فردی پیدا می کند ، ولی وقتی می گوییم منبعی اعتبار دارد یا یک رسانه معتبر است یا خیر ،یک اجتماع مطرح می شود و از فردیت بیرون می آید (ساروخانی ،1370،ص843).
مخاطبان : مراد دریافت کنندگان پیام های ارسالی از جانب وسایل ارتباط جمعی نظیر روزنامه ،رادیو و تلویزیون و… می باشد (ساروخانی ،1370،ص198).
رسانه
هر ابزار یا روشی که بتواند برای انتقال پیام به کار رود (پور محمدی ، 1377،ص80).
صحت و درستی خبر: به آن دسته از خبرهایی که بدون دخالت و دستکاری مطالب با واقعیت بیان شده باشد اخبار دارای صحت و درستی است .
تازگی خبر
یعنی در حداقل زمان ، پس از وقوع به اطلاع مخاطب برسد
عدم جانب داری (سوگیری )
یعنی در تنظیم خبر یا انتقال خبر هیچ گونه عقاید شخصی یا گروهی را دخالت ندهیم و گرایش خاصی نداشته باشیم .
منبع خبر
شخص ،خبرگزاری ها ، رادیو ، تلویزیون های مختلف در جهان ، روزنامه ها هر کدام می توانند جزء منابع خبری باشند .که اول بار موجب انتشار خبر می شوند و یا نقل قول می کنند کلیه این موارد منابع خبری محسوب می شوند. ما در این تحقیق ، تلویزیون ایران را به عنوان منبع خبری قرار می دهیم .
ویژگی های شخصیتی گوینده خبر : ویژگی های شخصیتی گوینده خبر را در این پژوهش شامل سن، جنسیت، لحن بیان و ظاهر گوینده درنظر گرفته شد .
سه قانون کلی حاکم بر منابع خبری :
خبر بدون منبع اعتبار و شخصیت خبری ندارد و تا زمانی که منبع خبر ناشناخته باشد عمق و نفوذ خبر در مخاطبان ناچیز خواهد بود ، منبع خبر یکی از مهمترین عوامل جلب اعتماد مخاطبان می باشد .
سه قانون کلی حاکم بر منابع خبری عبارتند از :
1- منبع خبر از خود خبر مهمتر است .
2- خبری که برای مخاطب منبع ندارد و یا حداقل یک منبع شناخته شده قابل قبول (رسمی )ندارد ، اصلاً خبر نیست (ولو آنکه در داخل شهر و یا حتی در همسایگی ما اتفاق افتاده باشد )منابعی از قبیل ، گفته شد ، اطلاع دارند ، مسافرانی که از جایی آمده اند گفته اند ، ناظران آگاه ، منابع مطلع و … هیچ کدام نمی توانند حالت یک منبع شناخته شده قابل قبول در یک رسانه معتبر را داشته باشد .
3- منابع رسمی و شناخته شده خبری هرگز دروغ نمی گویند یا سعی می کنند خبر دروغ را منتشر و یا اعلام نکنند . زیرا اگر خبر دروغی بدهند ، در صورتی که ظرف ذی مدخل خبر آن را تکذیب کرد ، ناچار باید تکذیبش را منتشر کنند و این امر اگر چند بار تکرار شود به اعتبار و حیثیت منبع خبری در نزد مخاطب صدمه وارد می شود . بنابراین منابع رسمی معتبر خبری همواره سعی دارند عامل انتشار خبرهایی نباشند که احتمال تکذیب کردنش وجود دارد . اشاعه و انتشار اخبار دروغ و غیر واقعی همیشه از سوی منابعی صورت می گیرد که حالت غیر رسمی ، ناشناخته و یا اصولاً هویت مجهول و غیر واقعی دارند (امیر کافی ، 1380) .
4- منابع رسمی و شناخته شده خبری طوری دروغ می گویند که متهم به دروغگویی نشوند. تمام هنر خبر شناسی در همین حالت و اگر کسی بتواند حیله های منابع خبری برای جعل خبر و اشاعه اخبار نادرست و غیر واقعی را بداند یک خبر شناس واقعی محسوب می شود . حلیه های منابع خبری به شکل های گوناگون صورت می گیرد که عمده ترینش به قرار زیر است :
الف) نقل خبر از قول منابع شناخته شده
ب) القاء تفسیرهای غیر واقعی در مورد خبرهای واقعی
ج) اتصال در خبر واقعی برای القاء یک خبر غیر واقعی
د) اختفاء منبع اصلی غیر موثق در پشت یک منبع فرعی موثق
هـ) انتشار عمدی یک خبر دروغ
و) تظاهر به بی طرفی
ز) نفی برای اثبات
ح) پاره حقیقت گویی
ط) تغییر معنای کلمات در ترجمه
و اما شاخص هایی که برای معتبر بودن خبر می توان بر شمرد را از سه منظر منبع پیام و شخص پی خواهیم گرفت (کلهر ، 1370).
اعتبار منبع
اگر قرار باشد اعتبار منبع را که یک مفهوم ارتباطی است با سایر مفاهیم ارتباطی ، ارتباط دهیم بدون شک ورود به این عرصه از طریق «عناصر»مدل لاسول خواهد بود و تمام نظریه های دیگر ارتباطی که در رابطه با این 5عنصر قرار گرفته اند.
همگنی اعتبار منبع و مخاطب
همگنی عبارت است از شباهت در ویژگی هایی مانند باورها ، ارزشها ، آموزش و منزلت اجتماعی بین دو فرد که در ارتباط با یکدیگر هستند در موقعیتی که امکان گزینش وجود دارد و منبع می تواند با تعدادی گیرنده رابطه داشته باشد تمایل شدیدی به انتخاب گیرنده ای دارد که بیشتر به خودش شبیه است برای اصل همگنی دلایل زیادی وجود دارد .
غالباً افراد شبیه هم ، با یکدیگر زندگی می کنند و تحت تاثیر علایق مشترکی هستند. این گونه نزدیکی ها فیزیکی و اجتماعی ، نوع ارتباط همگن را باعث می شود . چنانکه گفته اند کبوتر با کبوتر باز با باز ، ارتباط زمانی موثر است که منبع و گیرنده همگن باشند .
اعتبار منبع و گزینشگری خبر
اگر انتخابهایی که گزینشگر انجام می دهد درجهت تامین نیازهای خبری بیننده یا خواننده باشد بیننده و خواننده آن اخبار را مطابق نیازهای خود می بیند و از توسل به راههای ارتباطی دیگر ، جهت کسب خبر صرف نظر می کند .
به این ترتیب ، روزنامه یا تلویزیون به عنوان یکی از مهمترین رسانه های خبری اعتبار بدست می آورد و در نتیجه مردم از آن به عنوان یک « منبع قابل اعتماد»سخن خواهد گفت . در رادیو و تلویزیون نیز وضعیتی مشابه حاکم است (ادیب هاشمی ، 1372).
عوامل کسب اعتبار
الف :اعتبار منبع
12شاخص برای اعتبار منبع :
1-انصاف و عدالت
2-بی غرض
3-گفتن تمام ماجرا
4-صحت
5-محترم شمردن زندگی خصوصی افراد
6-مراقبت از طرفداران
7-داشتن موضوعات مربوط به بهتر شدن وضع اجتماعی
8-جدایی واقعیت
9-قابل اعتماد بودن
10- در ارتباط با موضوعات مورد علاقه مردم بودن
11-واقعی بودن
12-داشتن گزارش های موثق (ادیب هاشمی ، 1372)
ب:اعتبار پیام (اعتبار خبر)
هر پیامی معمولاً چند مقوله از مقوله های ذکر شده ذیل را در خود دارد و با این خصوصیات است که پیام اعتبار پیدا می کند :
1-مرتفع کننده نیاز های خبری مخاطب
2-هماهنگی بین تصاویر و اصوات
3-استفاده از تکنیک های خبری
4-گویا بودن تصاویر و کلمات
5-هماهنگی بین خبر و وسیله پخش آن
6-کامل بودن عناصر خبری
7-تازگی و به روز بودن
8-هیجان انگیز بودن خبر
9-سرگرم کنندگی خبر و … که می توان ده ها عامل دیگر نیز ذکر کرد (بابایی راد ، 1382).
ج-اعتبار شخصی
بحث اعتبار شخصی زمانی مطرح می شود که ما قائل به اعتبار مجری خبر باشیم چیزی که در این تحقیق هم بر آن نظری داشته ایم چرا که در اکثر مواقع مجری،مصاحبه گر ، گزارشگر ، مفسر و تحلیل گر از عوامل تاثیر گذار بر خبر و مخاطب هستند و به طور مثال مخاطبان بیشتری به یک مجری خبر (گوینده خبر)نسبت به دیگران نشان می دهند که این خاکی از میزان اعتباری است که آن مجری کسب کرده است و اصولاً شبکه های بزرگ خبری بر روی اعتبار مصاحبه گرها گزارشگرها و خود حداکثر فعالیت و دقت نظر را دارند .
دوم اینکه اگر یک شبکه یا خصوصیات اعتبار آشنا باشد برای انجام مصاحبه ، پخش سخنرانی و… به سوی کسانی می روند که از اعتبار بیشتری در نزد مردم و مخاطبان برخوردار باشند و اگر با این خصوصیات آشنا باشند کسانی را بر می گزیند که در نزد مردم بیگانه و بی اعتبار هستند که تاثیر خبر را از بین خواهد برد .(پور محمدی ، 1377) .
جامعیت خبر
هرچه رویداد های جامعه به طور کامل و بدون گزینش از طریق رسانه ارائه شود این رسانه برای مردم منبع معتبری است .
پخش کردن به موقع رویداد، مطرح کردن خبر به صورت کامل ، ارائه خبر بدون گزینش ، پخش مهمترین رویداد های داخلی و خارجی و واقعی بودن از مهمترین ویژگی های جامعیت خبر است به طور خلاصه جامعیت یعنی خبر بدون هیچ کم وکاستی و یا افزایشی عینا مطرح شود و کامل باشد .
سرعت انقال خبر
کمترییین فاصله بین لید خبر و اعلام آن به مخاطبان را سرعت انتقال خبر گویند .
اعتماد
اعتماد در کتاب ” رسانش نو آوری و رهیافتی میان فرهنگی” چنین تعریف شده است: میزان اطمینان و ارزشی است که گیرنده برای یک منبع و یا کانال ارتباطی قائل است (راجرز و شومیکر،1369،ص 262).
اعتماد در زبان فارسی به معنای تکیه کردن ، متکی شدن به کسی و کاری را بی گمان به او سپردن و واگذشتن کار به کسی کی باشد (عمید،1369،ص201). در فرهنگ های مختلف انگلیسی زبان، اعتماد به اشکال مختلفی معنا شده است . فرهنگ فلسفه رایج، اعتماد را بخشی از عشق و دوستی و مستلزم هر برنامه جمعی شمرده است. در این فرهنگ اعتماد ،احساسی نسبت به امر مورد قبول ، نگرش مثبت نسبت به فرد یا امری قلم داد شده است. همچنین فرهنگ آکسفورد اعتماد را به عنوان «اتکا یا اطمینان به نوعی کیفیت یا صفت یک شخص یا یک چیز یا اطمیان به حقیقت یک گفته» تو صیف می کند (گیدنز ،1377،ص37).
در بعد روانشناختی ، کولبرگ (1370) اعتماد را پیروی از قواعد فوق فردی، قانون و عمل برطبق انتظارات دیگر و اریکسون ( 1373) ان را رابطه عاطفی با دیگران و نشانه نوعی همسازی اجتماعی به منظور دستیابی به احساس ایمنی و درک ثبات و قابلیت و پیش بینی دیگران می شمارد که از تجربیات اولیه دوران کودکی حاصل می شود در بعد سیاسی،اعتماد عمدتا در رابطه با نهاد دولت تعریف می شود وبرای مثال پوتنام (1996) حدود دخالت دولت را به میزان مشارکت مدنی و پیوندهای اجتماعی مرتبط می شماردو اعتماد در برداشت اندیشمندانی نظیر فوکویاما (1379) بعد اقتصادی دارد.ولی اعتماد را مشارکت و ارزش ها و هنجارهای غیر رسمی در میان اعضای گروهی که همکاری و تعاون میانشان مجاز است می داند .
تنوع تعاریف در نزد جامعه شناسان یا آن دسته از نظریه پردازان که رویکرد جامعه شناختی دارند ،بسیار بیشتر است.وینگنشتاین اعتماد را موضوعی فرهنگی می شمارد که در آن ما به کسانی که به صورت چشمگیری به ما شبیه هستند و ارزش های فرهنگی مشترکیدارند ، اعتماد می کنیم.
زاک و گلد (1998) اعتماد را انتظار رعایت و پاسخگویی مطمئن به نیاز های فعلی و آتی خود قابلیت اتکا و نهایتا ایمان به دیگری می دانند . کوهن (1996) اعتماد را دریافت حس نیت مداوم از سوی امین و انجام رفتار به قاعده شرافتمندانه و مشارکت جویانه بر اساس هنجارهای مشترک از سوی دیگران می شمارد .
الیسون و فایر ستون (1974) اعتماد را واگذاری منابع به دیگران می دانند ، با این انتظار که آنها به گونه ای عمل خواهند کرد که نتایج منفی به حداقل ممکن کاهش می یابد و دستیابی به اهداف میسر می گردد.
براور و همکاران (2000) اعتماد را باور به حسن نیت و صداقت دیگران در روابط دو جانبه می شمارد.
این مفهوم با تعریف زیمل از اعتماد همخوانی دارد که اعتماد را شکلی از ایمان و وابستگی مطمئن به یک نفر با یک اصل تعریف می کند .گیدنز ضمن تایید دیدگاه زیمل ، اعتماد را به عنوان اطمینان یا اتکا به ماهیت یا خاصیت شخص یا چیزی با صحت گفته ای تو صیف می کند . به اعتقاد او ، مفهوم اطمینان و اتکا در تعریف فوق به وضوح با آن ایمانی که زیمل آن را توصیف کرده در پیوند و ارتباط است.
پیشینه تاریخی مفهوم اعتماد
به لحاظ تاریخی ، همواره اعتماد به منزله اعتماد یک سویه نظیر ، اعتماد زیر دست به بالا دست ، اعتماد محکوم به حاکم ، اعتماد ضعیف به قوی و … مطرح بوده است به نحوی که نقش اعتماد در تاسیس و بقا نظام های دانش تجربی (1)به معنای واقعی اش به منزله تمدن بزرگ (2)مرتبط است که بدین وسیله شرایطی را اعطا می کند که دیگرا (کشورهای قدرتمند تر)می توانند افکار ما را تحت مستمره خود (3)در آورده و از آن طریق انتظار وضعیتی را داشته باشیم که ما را به استعمار آنها (کشورهای ضعیف تر)مجاز سازد . قدیمی ترین تعاریف از اعتماد را در نظریه های افلاطون و ارسطو سپس به طور مشروح در نظریات هابز و لاک و روسو در (زمینه های فلسفی )می توان جستجو کرد . تاکید بر اعتماد به منزله عنصر اساسی رفاه متقابل ما و فراتر از آن به عنوان یک بعد از جنبه های ارزنده زندگی هم در علوم سیاسی و هم متون جامعه شناسی مفهوم مشترک است .
زیرا بدون وجود اعتماد ، زندگی اصلاً امکان پذیر نیست .در علوم سیاسی به ویژه در قرون معاصر توکویل نیز سهم به سزایی در پرورش مفهوم اعتماد بر عهده داشته است (پورمحمدی ، 1377 ).
دیدگاه گوناگون راجع به اعتماد
غالبا مفهوم اعتماد که تمامی جنبه های زندگی بشری را شکل می دهد ، در روشی بسیار مبهم و نامنظم درک شده است . نکته اساسی در تعریف اعتماد ، چند گانگی در تعریف آن ازیک سو و عدم وفق بر روی هسته اصلی این مفهوم است . رشته های مختلفی در علوم اجتماعی ، سعی در مطالعه مفهوم اعتماد داشته اند ، یا حداقل در این زمینه ابراز وجود کرده اند . اما بدون توجه به مفهوم سازی آن ، بررسی متون مربوط به مفهوم اعتماد ، در برگیرنده پژوهش علوم اجتماعی بر روی معنای اعتماد اگر چه در سالهای اخیر با اغتشاش مستمری در افزایش ترکیب رهیافت ها و دیدگاه ها همراه بوده است ولی بیشتر از دیدگاه دانشمندان علوم اجتماعی بررسی شده است . آنان سعی کرده اند از طریق تفکر در مقاصد اکتشافی و به منظور آزمون گذراندن مفهوم اعتماد در یک شرایط تجربی ویژه ، به یک پدیده معین دست بیابند . این بدان معناست که آنان نخواسته اند صرفاً به یک مفهوم انتزاعی به لحاظ فلسفی دست بیابند .
به همین نحو، در روانشناسی ، مفهوم اعتماد نیز به عنوان یک خصلت روانشناختی در شخصیت ، به وسیله روانشناسان تجربی در محیط آزمایشگاهی مورد بررسی قرار گرفته است مشابه با دیدگاه جامعه شناسان ، تعداد بی شماری تحقیقات در مورد اعتماد به وسیله دانشمندان علوم سیاسی که به عوامل تاثیر گذار اطمینان اجتماعی برنظام های سیاسی و رهبران آن نظام ها توجه داشته اند،انجام شده است .
در متون جامعه شناختی ، اعتماد گاه به منزله مشخصه افراد گاه به منزله مشخصه روابط اجتماعی یا مشخصه نظام اجتماعی که با توجه به رفتار مبتنی بر کنش ها و جهت گیری ها در سطح فردی مفهوم سازی می شود ، توصیف شده است (پور محمدی ، 1377).
در ادامه نظرات اندیشمندان سیاسی اجتماعی و ارتباطی درباره اعتماد را توضیح خواهیم داد .
آنتونی گیدنز
گیدنز در کتاب پیامدهای مدرنیته ، اعتماد را از عناصر اصلی مدرنیته معرفی می کند . گیدنز در ابتدای بحث پیرامون اعتماد به عنوان نقطعه شروع ، اعتماد را مطابق فرهنگ آکسفورد چنین تعریف می کند «اطمینان با اتکا بر کیفیت یا ویژگی یک شخص یا چیز با حقیقت یا عبارت (یا گفته)از نظر او «اطمینان»2 و «اعتماد»3به طور واضحی با هم مربوطند »(بر خلاف نظر لاهمن )(1992، Giddens).
گیدنز بر این عقیده است که اعتماد در جامعه مدرن جایگاه خاصی دارد اما منبع و منشا ایجاد اعتماد در زمان قدیم و جدید را متفاوت می داند و عنوان می کند برای دستیابی به اعتماد باید شیوه های متفاوتی اتخاذ کرد .
وی اعتماد را عامل ایجاد امنیت در جوامع مدرن می داند . او جامعه ای در نظر می گیرد که احتمال خطر در آن بسیار زیاد است و در واقع در چنین جوامعی ریسک و احتمال خطر،بخشی از زندگی روزمره محسوب می شده است که قابل کنترل و مهار کردن هم نمی باشد .
به عقیده او شرایط جدید زندگی فرصت های تازه ای را برای افزایش فعالیت اجتماعی فراهم می سازد وی اعتقاد دارد که تجدید و نوگرایی نه تنها مردم را ناتوان و ضعیف نمی کند بلکه آنها را قدرتمند و با مهارت می کند و فرصت هایی رابرای فعالیت های اجتماعی فراهم می کند .
دیدگاه گیدنز ، رابطه متقابلی را بین تغییرات اجتماعی و طرز تفکر و نگرش افراد برقرار می کند . گیدنز با برقراری یک رابطه میان اهمیت فزاینده اعتماد و تفسیر در واقعیت های اقتصادی سیاسی و اجتماعی در واقع به مفهوم اعتماد جان دوباره می بخشد .(1996 )
اعتماد از دیدگاه ارتباطی
اما اعتماد از دیدگاه ارتباطی نیز مبحثی است که سنخیت زیادی با تحقیق دارد . «کنت آسپ » و «جی وسترسال » دو دانشمندی هستند که اعتماد از دیدگاه آنها را بررسی خواهیم نمود .
1- کنت آسپ
کنت آسپ در کتابی در زمینه قدرت رسانه های گروهی ، بین سه نوع ارزشی که می توانند به یک محتوای مشخص از رسانه های گروهی نسبت داده شوند ، تمایز قائل می شود .
این ارزشها به ترتیب ارزشهای توصیفی ، ارزشهای اطلاعاتی و ارزشهای پیامی نامیده می شوند . عملاً آنچه که آسپ با واژه آورده است ، همان چیزی است که ما در اینجا «کیفیت» می خوانیم . با آنکه در اصل در زمینه نقش رسانه های گروهی در فرآیندهای شکل گیری افکار عمومی ، در بررسی های آسپ ، سه کیفیت متصور شده است .
ولی تقریباً این سه کیفیت به آسانی می تواند کلیت یابند و به طور کلی به بحث های کیفیت محتوای رسانه ها اطلاق شوند .
سه نوع کیفیت که توسط آسپ متمایز شده اند ، به وسیله سه نوع ارتباط تعریف شده اند .
این ارتباط به ترتیب عبارتند از :
-محتوای رسانه ها و واقعیت
-محتوای رسانه ها و دریافت کنند ه
-محتوای رسانه ها و فرستند ه
در حالی که واژه «ارزش پیام»آسپ بیش از حد وسیع است ، واژه «ارزش اطلاعاتی »نیز بیش از حد محدود است .
هدف ما نیز نه تنها شامل دست آوردهای اطلاعاتی بالقوه که چیزی به گیرنده می افزاید ، است بلکه شامل پدیده هایی نظیر رشد شخصیتی و عاطفی بالقوه پیام گیر نیز است و در نتیجه بر این مبنا واژه نیزباید وسعت یابد .
در قیاس با واژه ای که پیشنهاد شد می توان این واژه را نیز «کیفیت استفاده کننده »نامید تا این واژه نیز آنچه را کمورد نظر ماست ، در بر بگیرد .
در نتیجه چهار نوع اصلی کیفیت برنامه سازی ارائه می شود :
1-کیفیت توصیفی (پیام ارتباط – واقعیت )
2-کیفیت مورد استفاده فرستنده (پیام ارتباط – فرستنده )
3-کیفیت مورد استفاده دریافت کننده (پیام ارتباط – دریافت کننده )
4-کیفیت حرفه ای (پیام ارتباط – صلاحیت حرفه ای )
2- جی وسترسال
در سال 1983، جی وسترسال نظریه پرداز علوم سیاسی ، برای ارزیابی بی طرفی یا تعادل در نظام سخن پراکنی دولتی سوئد ، طرحی از مولفه های گوناگون مفهوم و عینیت گرایی را ارائه کرد . این طرح بیانگر آن است که «گزارشگری عینی یا خبر رسانی باید در ارتباط با ارزش ها و حقایق باشد .»از نظر وی حقایق دارای نشانه های سنجشی و قابل تبدیل به داده های کمی هستند .

مولفه های اصلی عینیت اخبار از نظر وسترسال

دسته بندی : پایان نامه ارشد

پاسخ دهید