دانشگاه آزاد اسلامی
واحد علوم و تحقيقات هرمزگان

پایان نامه جهت اخذ مدرک کارشناسی ارشد روانشناسی عمومی

موضوع:
بررسی رابطه سبک های اسنادی با پیشرفت تحصیلی و عزت نفس در دانش‌آموزان دبیرستان های دخترانه شهرستان رودان

استاد راهنما:
جناب آقاي دکتر سيد عبدالوهاب سماوي

استاد مشاور:
جناب آقاي دکتر اقبال زارعي

نگارنده:
سليمه صالحي

سال تحصيلي 1393-1392
سپاسگزاري
با تشکر و سپاس از استاد دانشمند و پر مایه ام جناب آقایان دکتر سماوي و دکتر زارعي که از محضر پر فیض تدریسشان ، بهره ها برده ام.
و با تقدیر و درود فراوان خدمت پدر و مادر بسیار عزیز ، دلسوز و فداکارم که پیوسته جرعه نوش جام تعیلم و تربیت ، فضیلت و انسانیت آنها بوده ام و همواره چراغ وجودشان روشنگر راه من در سختی ها و مشکلات بوده است.

تقديم به:
همه کسانی که لحظه ای بعد انسانی و وجدانی خود را فراموش نمی کنند و بر آستان گران سنگ انسانیت سر فرود می آورند و انسان را با همه تفاوت هایش ارج می نهند
فهرست مطالب
چکیده 1
فصل اول: طرح پژوهش
مقدمه2
بيان مسأله3
اهمیت و ضرورت تحقيق4
اهداف تحقيق5
هدف کلی5
اهداف جزئی6
سؤال های پژوهش7
فرضیه‌های پژوهش7
تعريف مفهومی و عملیاتی واژه‏ها7
سبک های اسنادی7
پیشرفت تحصیلی8
عزت نفس8
تعریف عملیاتی8
سبک های اسنادی8
موقعیت اسنادی9
پیشرفت تحصیلی9
عزت نفس9
فصل دوم: پيشينه پژوهش
مقدمه11
نظریه اسناد11
نظریه انتساب13
انتساب ها براي توجيه پيامدها14
ابعاد عليتي انتساب ها15
عزت نفس18
نشانه‌هاي جسمي و رفتاري ضعف عزت نفس19
ابعاد مختلف عزت نفس20
انواع عزت نفس20
شیوه های افزايش عزت نفس احساسي – عاطفي21
شیوه های افزايش عزت نفس روحي – معنوي21
عوامل مؤثر در ايجاد عزت نفس22
عزت نفس از ديدگاه قرآن، احاديث و دانشمندان اسلامي23
نقش والدين در شكل گيري عزت نفس23
نقش عوامل ديگر در تقويت عزت نفس25
پیشرفت تحصیلی26
عوامل مؤثر بر پيشرفت تحصيلي دانش آموزان27
تاکید بر رشد عقلانی28
جو عاطفی مدرسه28
پیش فرض های معلمان در مورد شاگردان28
نگرش معلم28
عقب ماندگی آموخته شده29
اثرات پیشرفت تحصیلی29
نقش عزت نفس در پيشرفت تحصيلي30
عزت نفس = پدر، مادر، معلم33
نقش عملكرد تحصيلي در عزت نفس33
یافته های پژوهشی داخل و خارج از کشور34
الف- پژوهش های انجام شده در خارج از كشور34
ب- پژوهش های انجام شده در داخل كشور35
فصل سوم: روش پژوهش
روش پژوهش39
جامعه و نمونه آماري، و روش نمونه‏گيري39
ابزار اندازه گيري39
1. پرسشنامه سبک های اسنادی (ASQ)39
روش نمره گذاری39
پایایی و روایی40
2- پرسشنامه عزت نفس کوپر – اسمیت40
مؤلفه‌های عزت نفس عبارتند از:40
روش اجرای پژوهش41
روش‌ها و ابزار تجزيه و تحليل داده‏ها41
فصل چهارم: يافته هاي پژوهش
مقدمه43
فصل پنجم56
مقدمه57
نتيجه‌گيري57
محدودیت های پژوهش62
پیشنهادهای تحقیق62
الف- پیشنهادهای کاربردی62
ب- پیشنهادهای پژوهشی62
منابع64
پيوست ها69
فهرست جداول
جدول شماره (4-1): فراوانی و درصد گروه نمونه بر حسب پایه تحصیلی43
جدول شماره (4-2): میانگین و انحراف معیار نمره های گروه نمونه برحسب عزت نفس، پیشرفت تحصیلی و سبک‌های اسنادی44
جدول شماره (4-3): همبستگي بين سبک اسنادی درونی- بیرونی با پیشرفت تحصیلی و عزت نفس45
جدول شماره (4-6): همبستگي بين سبک اسنادی درونی- بیرونی با عزت نفس و پیشرفت تحصیلی46
جدول شماره (4-4): همبستگي بين سبک اسنادی پایدار و ناپایدار با پیشرفت تحصیلی و عزت نفس47
جدول شماره (4-7): همبستگي بين سبک اسنادی پایدار و ناپایدار با عزت نفس و پیشرفت تحصیلی48
جدول شماره (4-5): همبستگي بين سبک اسنادی کلی- اختصاصی با پیشرفت تحصیلی و عزت نفس49
جدول شماره (4-8): همبستگي بين سبک اسنادی کلی – اختصاصی با عزت نفس و پیشرفت تحصیلی49
جدول شماره (4-9) : توان تبیین مدل پیش بینی پیشرفت تحصیلی52
جدول شماره (4-10): تحلیل واریانس برای مدل پیشرفت تحصیلی52
جدول شماره (4-11): ضرایب رگرسیونی استاندارد شده و استاندارد نشده متغیرهایی که در مدل وارد شدند53
جدول شماره (4-12): توان تبیین مدل پیش بینی عزت نفس54
جدول شماره (4-13): تحلیل واریانس برای مدل عزت نفس55
جدول شماره (4-14): ضرایب رگرسیونی استاندارد شده و استاندارد نشده متغیرهایی که در مدل وارد شدند55

چکیده
پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه بین سبک های اسنادی، عزت نفس و پیشرفت تحصیلی در دانش آموزان دبیرستانی انجام شده است. جامعه آماری کلیه دانش آموزان دختر دبیرستانی شهر رودان 420 نفر با حجم نمونه با استفاده از جدول مورگان برابر با 120 نفر بودند و از روش نمونه گیری تصادفی چند مرحله ای استفاده شد. گروه نمونه با پرسشنامه های سبک های اسنادی و عزت نفس کوپر اسمیت مورد ارزیابی قرار گرفتند. برای پیشرفت تحصیلی معدل سال تحصیلی 92 – 91 منظور شد. داده ها پس از جمع آوری با استفاده از آمارهای توصیفی نظیر فراوانی، درصد تراکمی، و همبستگی پیرسون و آمار استنباطی نظیر رگرسیون چند متغیری مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. نتایج به دست آمده در سطح معنی داری 05/0 به این شرح است: بین سبک اسناد درونی – بیرونی و پیشرفت تحصیلی همبستگی (55/0) وجود دارد. بین سبک اسناد پایدار- ناپایدار و پیشرفت تحصیلی همبستگی (61/0) وجود دارد. بین سبک اسناد کلی- اختصاصی و پیشرفت تحصیلی گرچه همبستگی بسیار ضعیف (17/0) ولی معنی داری وجود دارد. بین سبک اسناد درونی – بیرونی و عزت نفس همبستگی (47/0) وجود دارد. بین سبک اسناد پایدار- ناپایدار و عزت نفس رابطه گرچه همبستگی منفی ضععیف (23/0- ) ولی معنی داری وجود دارد. بین سبک اسناد کلی- اختصاصی و عزت نفس همبستگی منفی (34/0- ) وجود دارد. هم چنین نتایج بدست آمده از سبک های اسنادی به عنوان متغیر پیش بین پیشرفت تحصیلی، نشان دهنده مدل مناسبی می باشد. این مدل 10% از تغییرات مربوط به نمرات پیشرفت تحصیلی را تبیین می کند و نتایج بدست آمده از سبک های اسنادی به عنوان متغیر پیش بین عزت نفس، نشان دهنده مدل خوبی بوده است. این مدل 48% از تغییرات مربوط به نمرات عزت نفس را تبیین می کند که نشان از خوب بودن دارد.
کلید واژه ها: سبک اسنادی، عزت نفس، پیشرفت تحصیلی، دانش آموزان.

فصل اول

طرح پژوهش

مقدمه
ناكامي دانش آموزان در دروس و عدم احساس مسئوليت در دانش آموزان ضعيف، ترك تحصيل به ميزان وسيعي تحت تأثيراعتماد و اطمينان پايين آنها نسبت به تواناييهاي خود در امر تحصيل است. مفهوم عزت نفس از يك سو تحت تأثير شرايط محيطي و وضع زيست شناختي افراد قرار دارد و از سوي ديگر با شناخت ها و ويژگي هاي شخصيتي افراد مرتبط است (شیبانی و اخوان تفتی، 1388) مدتهاست كه روان شناسان اين موضوع را مطرح كرده اند كه افكار انسان ها و معنايي كه به رويدادهاي تجربه شده مي دهند، ممكن است بر رفتار آنها تأثيرگذار باشد. (شیبانی و اخوان تفتی، 1388)
دنيا پر از مسايل، رويدادها، افراد و اشيايي است كه ذهن جستجوگر انسان را به تبيين و توجيه هايي وا مي دارد تا به دنياي پيرامون خود و به درون خود نفوذ كند، و به جستجو براي درك و فهم امور و علل رويدادها و اين كه چرا رويدادها به وقوع پيوسته اند، برآيد. اين تلاش براي فهم علل رويدادها در حقيقت مهم ترين منبع انگيزشي انسان و به عنوان اصلي مسلط، شناخته شده است. به علاوه، يكي از فرض هاي عمده يا به عبارتي يكي از اهداف مهم نظريه انگيزشي اسناد (نسبت دادن) همانا پيدا كردن راه هايي است كه در آن افراد به توضيح و تبيين رويدادها و روابط علي و معلولي بين آن‌ها مي پردازند (مورگان1 و همکاران، 1984). پیشرفت دانش آموزان در درس ها و احساس مسئوليت در دانش آموزان موفق، به ميزان وسيعي تحت تأثير اعتماد و اطمينان بالای آنها نسبت به تواناييهاي خود در امر تحصيل است. 1- افزایش نمره دروس مختلف، به ميزان اعتقاد دانش آموزاني كه بتوانند در مدرسه آن درس را خوب ياد بگيرند و يا تمايل به يادگيري آن دروس داشته باشند، بستگي مستقيم دارد. 2 – مفهوم عزت نفس از يك سو تحت تأثير شرايط محيطي و وضع زيست شناختي افراد قرار دارد و از سوي ديگر با شناخت ها و ويژگي هاي شخصيتي افراد مرتبط است. مدت‌هاست كه روان شناسان اين موضوع را مطرح كرده اند كه افكار انسان ها و معنايي كه به رويدادهاي تجربه شده مي دهند، ممكن است بر رفتار آنها تأثيرگذار باشد (شیبانی و اخوان تفتی، 1388).
از وظايف اساسي آموزش و پرورش در هر كشور، انتقال ميراث فرهنگي جامعه، پرورش استعدادهاي دانش آموزان و آماده كردن آنان براي شركت فعال در جامعه است .بنابراين تعليم و تربيت افراد به منظور تصدي امور مختلف ضروري مي نمايد و مسألة موفقيت يا عدم موفقيت در امر تحصيل از مهمترين دغدغه هاي هر نظام آموزشي در تمامي جوامع است. موفقيت و پيشرفت تحصيلي دانش آموزان هر جامعه نشان دهندة موفقيت نظام آموزشي در زمینة هدف يابي و توجه به رفع نيازهاي فردي است. بنابراين نظام آموزشي را زماني مي توان كارآمد و موفق دانست كه پيشرفت تحصيلي دانش آموزان آن در مقاطع مختلف بيشترين و بالاترين رقم را داشته باشد. جامعة در حال گذار از جامعة سنتي به مدرن نياز به نيروهاي كارآمد علمي از هر دو جنس دارد. مردان و زنان با تواناييهاي ذاتي متفاوت خود در بسياري موارد مكمل يكديگرند و عدم توازن در حضور فعال هر يك از دو گروه به ويژه در رابطه با پسران با توجه به بافت فرهنگي جامعه به تضاد و دوگانگي منجر مي شود كه نتيجة آن ركود رشد اجتماعي و فردي است .

بيان مسأله
از دیر باز مساله از بین بردن افت آموزشی یا پیشرفت تحصیلی2 مورد بحث و تفحص متخصصان تعلیم و تربیت بوده و همواره در پی آن، پیشنهادها، راه کارها و سیاست هایی به همین منظور وجود داشته تا بتواند جلوی این معضل فرهنگی را گرفته و استفاده بهینه از امکانات مالی و منابع محدود کشور به عمل آید تا شاید برای همیشه این مشکل اساسی آموزش زدوده شود و از تلف شدن هزینه های صرف شده نظام آموزشی جلوگیری شود (زارعی، 1380).
از عوامل موثر در رشد و پیشرفت تحصیلی، عوامل فردی همچون سن، جنس، هوش و … و عوامل محیطی که در بر گیرنده خانواده و محیط اجتماع می باشد را مي توان نام برد (بیابانگرد، 1384).
پیشرفت تحصیلی در گرو عوامل بی شماری است که می توان آنها را در دو مقوله کلی: عوامل مربوط به “تفاوت های فردی” و عوامل مربوط به « مدرسه و نظام آموزشی» بررسی نمود. « تفاوت های فردی» به ویژگی های شخصیتی از جمله انگیزش و سبک های اسنادی اشاره دارد. “مدرسه و نظام آموزشی” به عوامل محیطی و بیرونی اشاره می کند. در این میان، سبک های اسناد و انگیزه پیشرفت تحصیلی، اهمیت بسیاری دارند (زارعی، 1380).
یکی از عوامل مهمی که در پیشرفت تحصیلی تاثیر می گذارد، عللی است که افراد برای رفتار خود ذکر می کنند.
مولاخواه (1383)، در پژوهش با عنوان بررسي رابطه بين سبک هاي اسنادي با انگيزش پيشرفت تحصيلي دانش آموزان پايه سوم مقطع متوسطه شهر تهران دريافت که دانش آموزان در برخورد از سبک اسناد اختصاصي از انگيزش پيشرفت بالايي برخوردارند، در اين تحقيق، همچنين تاکيد شده دانش آموزان داراي سبک هاي اسناد دروني و با ثبات انگيزش پيشرفت بالايي دارند، يکي از نتايج ديگر اين تحقيق اين بود که بين نمرات رشته هاي تحصيلي و آزمون انگيزش پيشرفت نيز رابطه اي وجود ندارد.
از مقولات دیگر مرتبط با سبک های اسنادی، مقوله عزت نفس3 است که از مهم ترین عوامل در رشد مطلوب شخصیت نوجوانان و جوانان می باشد. برخورداری از اراده و عزت نفس قوی، قدرت تصمیم گیری و ابتکار، خلاقیت، سلامت فکر و بهداشت روانی، ارتباط مستقیمی با میزان عزت نفس و احساس خود ارزشمندی4 فرد دارد. برای این که کودکان و نوجوانان بتوانند از حداکثر توانمندی های بالقوه خود برخوردار شوند باید از نگرش مثبت نسبت به خود و محیط اطراف و انگیزه های قوی برای تلاش و کوشش بهره مند باشند. بی شک، نوجوانانی که دارای عزت نفس5 قابل توجهی نسبت به همسالان خود هستند در شرایط مشابه، پیشرفت تحصیلی و کارآیی بیشتری از خود نشان می دهند. هم چنین از بارزترین ویژگیهای صاحبان تفکر واگرا6 و افراد خلاق، داشتن عزت نفس بسیار بالاست (بیابانگرد، 1384).
به نظر می رسد پیشرفت تحصیلی و عزت نفس دارای یک رابطه دوسویه باشند. یعنی از طرفی داشتن عزت نفس موجب پیشرفت تحصیلی می شود، زیرا که خودباوری و اعتماد به توانایی ها و تلقی مثبت از خویشتن در یادگیری و ایجاد انگیزش تحصیلی اثر می گذارد و موجب پیشرفت تحصیلی می شود، از طرف دیگر موفقیت های تحصیلی و رسیدن به مدارج بالای علمی، موجب ارتقای عزت نفس می شود. به طور کلی پیشرفت های انسان در هر زمینه ای و تجربه موفقیت احساس خودباوری و ارزشمندی و توانمندی در هر موردی، باعث افزایش عزت نفس او می شود. افرادي كه عزت نفس بالاتري دارند تمايل دارند بيشتر به نقاط قوت خود توجه كنند تا نقاط ضعف خود، هم چنين اين افراد براي پذيرش ارزيابي هاي مثبت از خود آمادگي بيشتري نشان مي دهند. افراد با عزت نفس پايين احتمالا بيشتر ارزيابي هاي منفي را قبول مي كنند (شهرآرای و زارعی، 1384).
این که چه رابطه ای بین سبک اسنادی با پیشرفت تحصیلی و هم چنین عزت نفس افراد وجود دارد، موضوعی است که قابل بحث بوده این پژوهش قصد دارد، بود یا نبود و میزان این رابطه را دریابد. بنابراين، سوال پژوهش حاضر اين است كه: آيا بين سبک های اسنادی با پیشرفت تحصیلی و عزت نفس دانش آموزان دوره دبیرستان شهرستان رودان رابطه وجود دارد؟
اهمیت و ضرورت تحقيق
چه مقوله ای را می توان یافت که بیش از تحصیل و آموختن دانش در زندگی فرزندان آدمی موثر باشد. اگر بتوان راهکارهای مناسب و کم هزینه را برای پیوند زدن آموزش و پیشرفت پیدا نمود، برگ برنده زندگی را انسان یافته است. در تحقیق حاضر، اهمیت این شناخت (نحوه اسناد دهی) و میزان پیشرفت تحصیل و عزت نفس که می تواند شالوده هر امری باشد، مورد بررسی قرار می‌گیرد و ضرورت می یابد تا چگونگی پیشرفت را با سنگ زیر بنایی به نام عزت نفس، با سبک های اسنادی مورد استفاده دانش آموزان سنجید تا تاثیر و میزان این اثرگذاری را برای انجام تغییراتی که منجر به بهتر بودن و بهتر شدن خواهد شد پیدا نمود (زارعی، 1380).
به طور کلی یکی از عواملی که در پیشرفت یا افت تحصیلی نقش بازی می کند عزت نفس و اسنادها هستند. شاید شما دانش آموزانی را مشاهده کنید که می گویند من درس نمی خوانم چون توانایی ذهنی من ضعیف است. دشواری تکلیف مانع موفقیت من شد یا در گرفتن نمرات خوب هیچ وقت شانس نداشتم. همه اینها منجر به این می شود که فرد تلاش کمی داشته باشد. به تدریج در اثر چند بار شکست در امتحانات، فرد در موقع امتحان دچار اضطراب شده و عزت نفس خود را از دست می دهد زیرا عکس العمل والدین، همکلاسی‌ها و معلمان و مدیران و وجود آینده تاریک و مبهم می تواند دلهره آور باشد به طوری که ممکن است به سایر حوزه های آموزشی ، تربیتی و مدرسه تعمیم یابد. پس با نگاهی دقیق تر به چنین مسائل و متغیرهای مهم و تعیین کننده در پیشرفت یا افت تحصیلی، عمق مسائل مهم تر و حادتری چون ترک تحصیل، فرار از خانه، اعتیاد، بزهکاری و …. برای ما آشکارتر شده و باعث می شود تا به نیازهای دانش آموزان توجه بیشتری داشته باشیم که در حقیقت قربانیان اصلی این بی توجهی ها هستند.
ضرورت انجام این تحقیق از اینجا آشکار می شود که معلمان و والدین با آگاهی از سهم هر کدام از این متغیرها – سبک های اسناد، عزت نفس و عزت نفس – در برنامه ریزی های خود به متغیری که سهم بیشتری در پیشرفت تحصیلی دارد توجه بیشتری داشته و درصدد تقویت بیشتر آن متغیر برآیند. و هم چنین با مطالعه این متغیر ها می توان در جهت شناسایی پیشایندهای رشد شخصیتی و پیشرفت تحصیلی دانش آموزان و تغییر و تعدیل آنها در جهت مطلوب گام برداشت. با توجه به اینکه در ایران در زمینه مولفه های اسنادی و پیشرفت تحصیلی و عزت نفس، بررسی های معدودی انجام شده، دستیابی به اطلاعاتی در این زمینه می تواند به معلمان، دانش آموزان، والدين، مديران و مسئولين در كمك به مسائل آموزشي دانش آموزان بسیارمفید و موثر باشد. هم چنين راهبردهای مهمی برای مراکز آموزشی و پژوهشی به ویژه آموزش و پرورش در بر داشته باشد و از آن‌ جایی که بنده علاقه‌ی خاصی به کار کردن در جنبه‌ی آموزشی و تربیتی داشتم و در موقعیت کاری به این نتیجه رسیدم ریشه‌ی بسیاری از معضلات و افت تحصیلی دانش آموزان عزت نفس پایین می‌باشد، به همین دلیل تصمیم گرفتم در این زمینه کار کنم، امیدوارم این پژوهش مفید واقع شده باشد.

اهداف تحقيق
هدف کلی
بررسی رابطه سبک های اسنادی با پیشرفت تحصیلی و عزت نفس در دانش آموزان دختر دبیرستان های شهر رودان
اهداف جزئی
1- بررسی رابطه سبک های اسنادی دروني – بيروني با پیشرفت تحصیلی در دانش آموزان دختر دبیرستان‌های شهر رودان.
2- بررسی رابطه سبک های اسنادی پایدار – ناپایدار با پیشرفت تحصیلی در دانش آموزان دختر دبیرستان های شهر رودان.
3- بررسی رابطه سبک های اسنادی کلي – اختصاصي با پیشرفت تحصیلی در دانش آموزان دختر دبیرستان‌های شهر رودان.
4- بررسی رابطه سبک های اسنادی دروني – بيروني با عزت نفس در دانش آموزان دختر دبیرستان‌های شهر رودان.
5- بررسی رابطه سبک های اسنادی پايدار – ناپايدار با عزت نفس در دانش آموزان دختر دبیرستان‌های شهر رودان.
6- بررسی رابطه سبک های اسنادی کلي – اختصاصي با عزت نفس در دانش آموزان دختر دبیرستان‌های شهر رودان.
7- پيش بيني ميزان پيشرفت تحصيلي براساس نمره‌هاي سبک هاي اسنادي دروني – بيروني در دانش آموزان دختر دبيرستان‌هاي شهر رودان.
8- پيش بيني ميزان پيشرفت تحصيلي براساس نمره‌هاي سبک هاي اسنادي پايدار – ناپايدار در دانش آموزان دختر دبيرستان‌هاي شهر رودان.
9- پيش بيني ميزان پيشرفت تحصيلي براساس نمره‌هاي سبک هاي اسنادي کلي– اختصاصي در دانش آموزان دختر دبيرستان‌هاي شهر رودان.
10- پيش بيني ميزان عزت نفس اجتماعي براساس نمرات سبک هاي اسنادي در دانش آموزان دختر دبيرستان‌هاي شهر رودان
11- پيش بيني ميزان عزت نفس آموزشگاهي براساس نمرات سبک هاي اسنادي در دانش آموزان دختر دبيرستان‌هاي شهر رودان
12- پيش بيني ميزان عزت نفس خانوادگي براساس نمرات سبک هاي اسنادي در دانش آموزان دختر دبيرستان‌هاي شهر رودان
13- پيش بيني ميزان عزت نفس کلي براساس نمرات سبک هاي اسنادي در دانش آموزان دختر دبيرستان‌هاي شهر رودان
14- پيش بيني ميزان عزت نفس فردي براساس نمرات سبک هاي اسنادي در دانش آموزان دختر دبيرستان‌هاي شهر رودان

سؤال های پژوهش
1- آیا بین سبک های اسنادی درونی – بیرونی و پیشرفت تحصیلی رابطه وجود دارد؟
2- آیا بین سبک های اسنادی پایدار – ناپایدار و پیشرفت تحصیلی رابطه وجود دارد؟
3- آیا بین سبک های اسنادی کلی – اختصاصی و پیشرفت تحصیلی رابطه وجود دارد؟
4- آیا بین عزت نفس اجتماعی با پیشرفت تحصیلی رابطه وجود دارد؟
5- آیا بین عزت نفس آموزشگاهی با پیشرفت تحصیلی رابطه وجود دارد؟
6- آیا بین عزت نفس خانوادگی با پیشرفت تحصیلی رابطه وجود دارد؟
7- آیا بین عزت نفس کلی با پیشرفت تحصیلی رابطه وجود دارد؟
8- آیا بین عزت نفس فردی پیشرفت تحصیلی رابطه وجود دارد؟

فرضیه‌های پژوهش
1- بین سبک اسنادی درونی – بیرونی و پیشرفت تحصیلی رابطه وجود دارد؟
2- بین سبک اسنادی پایدار – ناپایدار و پیشرفت تحصیلی رابطه وجود دارد؟
3- بین سبک اسنادی کلی – اختصاصی و پیشرفت تحصیلی رابطه وجود دارد؟
4- بین سبک اسنادی درونی – بیرونی و عزت نفس رابطه وجود دارد؟
5- بین سبک اسنادی پايدار – ناپايدار و عزت نفس رابطه وجود دارد؟
6- بین سبک اسنادی کلی – اختصاصی و عزت نفس رابطه وجود دارد؟
7- سبک های اسنادی پیش بینی کننده پیشرفت تحصیلی هستند.
8- سبک های اسنادی پیش بینی کننده عزت نفس هستند.

تعريف مفهومی و عملیاتی واژه‏ها
سبک های اسنادی
مفهوم سبک اسنادی یا سبک تبیینی، برای مشخص کردن انواع تبیین هایی استفاده می شود که افراد معمولاً در مواجه با یک رویداد به کار می گیرند (بریجز،72001).
نظریه اسناد، فرایندهای تبیین رویدادها و پیامدهای عاطفی و رفتاری ناشی از این تبیین ها را بیان می کند (راتمن8 سالوورگ9، توروی10، و فیشکین11، 1993).

پیشرفت تحصیلی
پیشرفت تحصیلی فرایندی چند بعدی است که شامل توانایی ها و عملکردهای دانش آموزان می شود. این متغیر با رشد انسانی، شناختی، عاطفی، اجتماعی و جمعی مرتبط است. به عبارت دیگر مفهومی چند وجهی است و شامل یک ملاک خاص نمی شود ( چویی و هان12، 2006).
عزت نفس
عزت نفس عقیده‌ای که فرد درباره‌ی مجموعه توانائی ها، شایستگی ها و ویژگی های خود دارد. عزت نفس ارزیابی مداوم و قضاوت فرد نسبت به ارزشمندی وجودی خود می‌باشد. گنجی در تعریف عزت نفس، آن را عبارت از ارزیابی عزت شخص از ویژگی‌های خاص خود توصیف می‌کند. به نظر وی، خیلی ساده می‌توان گفت که عزت نفس یعنی احساسی که فرد نسبت به خود دارد (گنجی، 1381). عزت نفس می‌تواند به عنوان احساس فرد درباره شایستگی و ارزشمندی خود تعریف شود شایستگی براساس تعریف‌هایی که به وسیله ویلیام سوان ارائه شده عبارت است از: احساس عمومی فرد درباره لیاقت و توانایی خود. به بیان ساده، شایستگی عبارت است از داشتن عزت نفس که فرد عموماً قادر است با تکیه بر آن نتایج مورد انتظار را به دست آورد (فيبل و هال13، 1978، به نقل از فتحی، 1381)

تعریف عملیاتی
سبک های اسنادی
سبک های اسنادی نمره ای است که آزمودنی ها در پرسشنامه سبک های اسنادی14 پیترسون، سلیگمن15 و آبرامسون16 کسب می کنند.
موقعیت اسنادی
موقعیت اسنادی به دو موقعیت اسناد خوب یا موفقیت و اسناد بد یا شکست تقسیم می شود که در موقعیت اسنادی خوب (مثبت) فرد با موقعیت هایی که در آن تجربه خوب و موفقی داشته است روبرو می شود. در پژوهش حاضر شش موقعیت خوب فرضی وجود دارد که گروه نمونه عملکرد خود را مورد ارزیابی قرار می دهند؛ و در موقعیت اسنادی بد(منفی) فرد با موقعیت هایی که در آن تجربه خوبی نداشته است مواجه می شود و عملکرد خود را ارزیابی می کند.

پیشرفت تحصیلی
پیشرفت تحصیلی با معدل نمرات نیمسال اول سنجیده می شود.
عزت نفس
عزت نفس نمره اي است كه آزمودنی ها در پرسشنامه عزت نفس17 کوپر- اسمیت18 بدست مي آورند.

فصل دوم
پيشينه پژوهش

مقدمه
انسان در طول زندگي خود تلاش پيگير و مستمري را براي شناخت خود و رسيدن به يك ارزشيابي مطلوب از خود، به عمل آورده است. در آغاز زندگي، كودك امنيت و آرامش را از طريق خانواده، والدين و مراقبين خود دريافت مي كند. و از اين طريق اضطرابش كاهش مي يابد، ولي در گذر زندگي، تعاملات مختلف با خانواده، مدرسه، همسالان و محيط اجتماعي كه در آن زندگي مي كند، شناخت از خود و نگرشي كه نسبت به خود دارد را شكل مي دهد و اين اطلاعات، سازنده فرداي اوست. (اوزولینز19، 2003)
تحقيقات زيادي مؤيد اين نكته است كه ارتباط متقابلي بين عزت نفس، عزت نفس و تصور فرد از توانايي خود وجود دارد و اگر احساس ارزشمندي يك فرد كاهش يابد، احساس ضعف و ناتواني در فرد ايجاد مي شود. و بر عكس اگر آن را افزايش دهيم، احساس توانمندي و ارزش را در فرد مهيا مي كند و تغييرات مثبتي همچون افزايش پيشرفت تحصيلي، افزايش تلاش براي موفقيت، داشتن عزت نفس، بلند همت بودن، تمايل به سلامت بيشتر، لذت بردن از روابط با ديگران و پيش بيني مثبت نسبت به موقعيت هاي بعدي در او پديدار مي شود (اوزولینز، 2003).

نظریه اسناد
نظریه اسناد از جمله دیدگاه های پویای روان‌شناختی است که به تبیین و تشریح ادراک افراد از علل وقایع می پردازد. به عبارت دیگر اسناد به ادراک یک فرد از علل رفتار خود و یا رفتار دیگران اشاره دارد. در واقع انسان به منظور فهم دنیای اطراف خود به استنباط روابط علی میان وقایع، رفتارها و پیامد ها می پردازد (ریو20،2001؛ ترجمه سید محمدی، 1381). راتر21 برای اولین بار اصطلاح هسته کنترل را وارد فرهنگ روان شناسی کرد. از نظر وی هسته کنترل جزئی از متغیرهای شخصیتی محسوب می گردد و به وابستگی ادراکی پیامدهای رفتاری اشاره دارد (راتر، 1975 و 1972).
فرد دیگری که در گسترش نظریه اسناد سهم بسزایی دارد، برنارد واینر می باشد. وی یکی از منابع مهم انگیزشی انسان را، کاوش او برای فهم می داند (واینر22، 1979). بیشتر فعالیت های واینر در حیطه رفتارهای مرتبط با پیشرفت تحصیلی متمرکز می باشد. به اعتقاد او باور افراد در مورد علل موفقیت ها و شکست هایشان، نقش مهمی در فهم رفتارهای آنان دارد (واینر، 1972). هسته کنترل دارای دو سطح درونی و بیرونی است. فردی که دارای هسته کنترل درونی است، عامل پیامدهای رفتاری خود را به خود نسبت می دهد. برعکس وقتی هسته کنترل بیرونی باشد فرد اعتقاد دارد که وقایع بیرونی منشا رفتار او هستند (واینر، 1979).
از افراد ديگري كه در توسعه نظريه اسناد نقش داشته اند مي توان به ابرامسون23، سليگمن24 و تيزدال25 اشاره كرد. در واقع فعاليت هاي اين پژوهشگران در زمينه اسناد، با تدوين مجدد نظريه درماندگي آموخته شده26 همراه بود. معمولاً بسياري از موجودات به دنبال وقايع ناخوشآيند غير قابل كنترل، يك سري نواقص هيجاني، انگيزشي و شناختي از خود نشان مي‌دهند (ماير27 و سليگمن، 1976؛ به نقل از پیترسون و سلیگمن، 1984) كه از اين نواقص تحت عنوان درماندگي آموخته شده نام مي‌برند (پيترسون28 و سليگمن، 1984). به اعتقاد سليگمن (1974)، پديده درماندگي آموخته شده معادل افسردگي در انسان ها مي‌باشد. اما از آنجا كه نظريه درماندگي آموخته شده قادر به توضيح در مورد چگونگي مزمن شدن و عموميت يافتن علائم افسردگي نبود، اين نظریه بر اساس سبك اسناد، مورد تجديد نظر و تدوين مجدد قرار گرفت (آبرامسون، سليگمن، تيزدال، 1978). براساس اين تجديد نظر، اين اسنادهاي علي افراد است كه بدنبال وقايع ناخوشايند غير قابل كنترل، تعيين كننده علائم افسردگي و درماندگي آموخته شده در آنان مي‌باشد (روت29؛ 1980به نقل از هس و هولووی30، 1984). در واقع افراد به دنبال مواجهه با وقايع ناخوشايند غير قابل كنترل از خود مي‌پرسند «چرا؟»‌ پاسخ آنها به اين سوال بر چگونگي واكنش آنها به اين وقايع تاثير مي‌گذارد (پيترسون و سليگمن، 1984). طبق نظر آبرامسون، سليگمن و تيزدال (1978) تبيين علي افراد داراي سه بعد مي‌باشد. اول آنكه علت واقعه ممكن است در رابطه با خود شخص باشد (تبيين دروني) و يا در ارتباط با موقعيت و شرايط بيروني باشد (تبيين بيروني). دوم آنكه ممكن است علت واقعه در طول زمان با ‌دوام باشد ‌(تبيين با ثبات) و يا متغير باشد (تبيين بي‌ثبات). و سوم آن كه ممكن است علت مورد نظر دامنه گسترده‌اي از پيامدها را تحت تاثير قرار دهد (تبيين عمومي) و يا تنها محدود به يك واقعه خاص باشد (تبيين ويژه). پيترسون و سليگمن (1984) عنوان مي‌كنند هر چند اين تبيين هاي علي همانند صفت31 مي‌باشند، اما در طول زمان در معرض تغيير قرار مي‌گيرند؛ بدين معنی كه همان گونه كه اين تبيين هاي علي، وقايع آينده را تحت تاثير قرار مي‌دهند، خود آنها نيز از وقايع زندگي اثر مي‌پذيرند؛ به عنوان مثال هم چنان كه سبك اسناد فرد بر افسردگي مؤثر است، افسردگي نيز سبك اسناد را تحت تأثير قرار مي‌دهد (شيخ الاسلامی، 1377).
سلیگمن از پیشگامان کاربرد سبک اسنادی در بهداشت روانی به ویژه افسردگی است که در زمینه رابطه سبک اسنادی و افسردگی، دو مقوله را مطرح می سازد: 1. سبک اسناد بدبینانه 2. سبک اسناد خوش بینانه ( فینچام32، و برادیوری33، 1993).

نظریه انتساب
فرض اساسي نظرية انتساب34 اين است كه افراد مي‌خواهند بدانند چرا آنها و ديگران پيامد خاصي را تجربه مي‌كنند (وينر، 1980، 1985، و 1986). آنها مي‌خواهند علت هاي نهفته در موفقيت ها يا شكست ها، پيروزي ها يا مصيبت ها، مقبوليت ها يا طرد شدن هاي اجتماعيشان را بدانند. بعد از پيامدهاي زندگي‌، فرد ممكن است اين سؤال ها را از خود بپرسد: چرا در آن امتحان شيمي رد شدم؟ چرا سوزي35 را از مدرسه اخراج كردند؟ چرا اين آدم فقير است؟ چرا آقای بوش36 انتخابات رياست جمهوري 1992 را باخت؟ چرا فرانك37 جواب تلفن مرا نداد؟ برخي پيامدها به توجيه كمي نياز دارند. اگر كسي انتظار وقوع پيامد خاصي را داشته باشد و آن پيامد واقعاً روي دهد، چرا بايد خود را درگير انتساب عليتي كند؟ براي مثال، اگر انتظار اتوبوس ساعت چهار را داشته باشيد و اتوبوس سر وقت حاضر شود، چه لزومي دارد تلاش شناختي كند براي اينكه بفهمد چرا اين رويداد مطلوب رخ داده است؟ وقتي كه انتظار موفقيت دارد و موفق هم مي‌شود و زماني كه انتظار شكست را دارد و شكست هم مي‌خورد، پس اين پيامدها پيش‌بيني شده هستند و باعث نمي‌شوند كه تحليل انتسابي صورت گیرد. از طرف ديگر، پيامدهاي غير منتظره توجه را جلب مي‌كنند، و افراد سعي مي‌كنند علت آنها را بفهمند. شكست، زماني كه موفقيت انتظار مي‌رود يا موفقيت، زماني كه شكست انتظار مي رود، پيامدهاي غير منتظره‌اي هستند كه انسان برای آنها نياز به توجيه دارد: چرا اتوبوس سر ساعت نيامد؟ چرا آن سياستمدار بازنده برد؟ چرا در امتحان رد شدم؟ و چرا او دعوت بي‌غرض مرا رد كرد؟ (گندولا38، 1997).
افراد علاوه بر پيامدهاي غير منتظره مي‌خواهند پيامدهايي را توجيه كنند كه فوق‌العاده منفي يا مهم هستند. بنابراين، تجزيه و تحليل عليتي بعد از پيامدهايي صورت مي‌گيرد كه غير منتظره، منفي و مهم هستند پس جستجو براي انتساب عليتي به احتمال زياد بعد از شكست مهم و غير منتظره صورت مي گيرد، مثل رد شدن در درس نسبتاً آساني كه براي فارغ‌التحصيل شدن بايد آنرا بگذرانيد (آبل39، 1985؛ به نقل از وينر، 1985).
افراد به دو دليل اساسي انتساب مي‌كنند: اولاً آنها مي‌خواهند بدانند چرا شكست هاي مهم و غير منتظره روي مي‌دهند. ثانياً، افراد اطلاعاتي را كه از جستجوهاي انتسابي كسب مي‌كنند براي بهبود بخشيدن به زندگي‌شان و نحوة تعامل كردن با محيط به كار مي‌گيرند (واينر، 1985) براي مثال دانشجويي كه در يك امتحان رد مي‌شود، و علت آن را خوب تجزيه و تحليل مي‌كند از دانشجويي كه درصدد توجيه كردن علت شكست خود بر نمي‌آيد، دفعة بعد وضعيت بهتري خواهد داشت. اگر دانشجوي اول شكست خود را به گردن تلاش نكردن بيندازد، احتمالاً گام هاي لازم را براي بر طرف كردن علت آن بر مي‌دارد. در مقابل، دانشجوي دوم، ممكن است شكست قبلي را بارها تكرار كند (ریو، 2001؛ ترجمه سید محمدی، 1382).

انتساب ها براي توجيه پيامدها
انتساب عليتي شرح مي‌دهد كه چرا پيامد خاصي روي داده است (واينر، 1985، 1986). انتساب‌ها دليلي است كه فرد براي توجيه بردن يا باختن، پذيرفته شدن يا طرد شدن، تقويت شدن يا تقویت نشدن مي‌آورد. وقتي كسي مي گويد كه دعوت او را پذيرفتم چون بسيار زيبا بود، پيامد (پذيرفتن دعوت) و انتساب عليتي (چون او بسيار زيبا بود) را مشخص مي‌كند. همين طور، كسي كه مي‌گويد مسابقه را باخته چون كه به طور جدي سعي نكرده است، پيامد (باختن) و انتساب آن (چون تلاش كمي كرده است) را مشخص مي‌كند. البته براي توجيه اينكه چرا فردي دعوت يك را پذيرفته است يا چرا او مسابقه را باخته است هر نوع انتسابي امكان‌پذير است ولی نظريه بر انتساب فرد تمركز مي‌كند كه وقتي صورت مي‌گيرد بر انگيزش و هيجان بعدي او تأثير مي‌گذارد (واينر،1986).
وينر( 1985)، این موضوع را مطرح می کند که به پيامد اخيري كه در زندگي خودتان تجربه كرده‌ايد فكر كنيد، و لحظه‌اي به دلايل وقوع بينديشيد. احتمالاً به دلايل گوناگون و احتمالي متعددي فكر خواهيد كرد. ورزشكاري را در نظر بگيريد كه مسابقة مهمي را باخته است. شكست او ممكن است به فقدان توانايي، فقدان تلاش، فقدان مهارت، خستگي، داوري هاي سودار، صدمه، راهبرد بي‌حاصل، ياران تنبل، تماشاچيان متخاصم، تجهيزات ناکافی، مربي بي كفايت يا صرفاً بدشانسي نسبت داده شود. شايد هنگام بررسي پيامدتان، غير از عواملي كه در فوق به آنها اشاره شد به انتساب هاي ديگري هم فكر كرده باشيد. انتساب هايي مثل هوش، زرنگي، جذابيت بدني، خلق، بيماري، هوا، ويژگي شخصيت، چرخة زيستي، مزاحمت، و سوگيري ديگران. در حالي كه ده ها انتساب امكان‌پذير هستند، انتساب هايي كه بيش از همه صورت مي گيرند، حداقل در موقعيت هاي پيشرفتي، انتساب هاي توانايي و تلاش هستند؛ يعني، توانايي زياد و تلاش جدي عموماً موجب موفقيت مي شوند؛ توانايي كم و تلاش بي‌حاصل موجب شكست مي‌شوند.
در حالي كه توانايي و تلاش، انتساب هاي بسيار رايجي هستند، انتساب هاي ديگري هم وجود دارند كه متداول‌اند. بنابراين، پژوهشگران همة انتساب هاي ممكن را در سه بعد عليتي سازمان داده‌اند كه در بخش بعدي به آنها پرداخته خواهد شد (ریو، 2001؛ ترجمه سید محمدی، 1382).

ابعاد عليتي انتساب ها
انتساب هايي كه براي توجيه كردن پيامدها به كار برده مي‌شوند يا در فرد وجود دارند؛ مثل شخصيت، هوش، مهارت، تلاش، راهبرد، و زيبايي جسماني و يا در مکان؛ مثل هوا، تأثير ديگران، يا دشواري تكليف. بعد دروني- بيروني يا شخص- محيط انتساب، منبع ناميده مي‌شود. منبع به معني مكان است، يعني اين كه آيا علت در درون فرد قرار دارد يا در محيط (ریو، 2001؛ ترجمه سید محمدی، 1382).
علت ها از نظر پايداري هم فرق دارند، كه دومين بعد عليتي است. برخي انتساب ها مثل هوش، مهارت، و شخصيت نسبتاً بادوام هستند، در حالي كه انتساب هاي ديگر مثل خلق، تلاش، شانس، و هوا زودگذرند و لحظه به لحظه تغيير مي‌كنند. انتساب هاي عليتي كه در زمانها و موقعيتهاي مختلف ثابت هستند علت هاي پايدار ناميده مي‌شوند، در حالي كه انتساب هايي كه در زمان ها و موقعيت هاي مختلف تغيير مي‌كنند، علت هاي ناپايدار خوانده مي‌شوند (وينر و همكاران، 1971؛ وينر، 1986).
سومين بعد انتسابي كه كنترل‌پذيري نام دارد، علت هاي قابل كنترل را از علت هاي غير قابل كنترل متمايز مي‌كند (وينر، 1979، 1986). تلاش و راهبرد، نمونه‌هايي از علت هاي قابل كنترل هستند، در حالي كه هوا، مهارت، حريف، ضعف تجهيزات، كمك، مزاحمت، يا سوگيري ديگران مواردي از علت هاي غير قابل كنترل هستند. توجه داشته باشيد كه كنترل‌ناپذير بودن علت، عمدتاً به تعبيرهاي فردي بستگي دارد، به طوري كه توانايي يا جراحت ممكن است براي يك نفر علتي كنترل‌پذير باشد و براي ديگري علتي كنترل‌ناپذير.
بنابراين، انتساب هاي عليتي به صورت زير طبقه‌بندي مي‌شوند (ريو، 2001؛ ترجمه سيد محمدي، 1382):
منبع: دروني در برابر بيروني
پايداري: پايدار در برابر ناپايدار
كنترل‌پذيري: كنترل‌پذير در برابر كنترل ناپذير
مفهوم منبع كنترل به عنوان بخشي از نظرية يادگيري اجتماعي40 راتر (1982، 1966)، بيانگر انتظار تعميم‌يافته‌اي است در مورد عوامل مؤثر بر پاداش و تنبيه در زندگي انسان. در يك طرف پيوستار، كساني قرار دارند كه به توانايي خود در مهار كردن رويدادهاي زندگي، يعني منبع داخلي نظارت و كنترل باور دارند و در انتهاي ديگر، افرادي هستند كه معتقدند رويدادهاي زندگي مانند پاداش و تنبيه، در نتيجة عوامل خارجي، هم چون تصادف، شانس يا تقدير، يعني عوامل خارجي منبع كنترل به وجود مي‌آيند. از اين مقياس داخلي- خارجي (مقياس I-E) براي سنجش تفاوت‌هاي افراد در اين كه چه مقدار از پاداش‌ها و تنبيه‌ها تحت كنترل عوامل داخلي و خارجي است، استفاده مي‌شود. (پروین و جان41، 2001؛ ترجمه جوادی و کدیور، 1381).
افراد در جستجوگري و كنجكاوي خود از علل حوادث و پديده‌هاي زندگي، علت‌هاي متفاوتي را انتخاب مي‌كنند كه از نظر رواني- اجتماعي اين انتخاب بر فرآيندهاي شناختي، عاطفي، انگيزشي و ويژگي‌هاي شخصيتي و عملكردهاي بعدي آنها (در موقعيت‌هاي تحصيلي، اجتماعي، شغلي) تأثير بسزايي دارد. به علت‌هايي كه افراد، نتايج عملكرد خود را به آنها نسبت مي‌دهند، اسناد علي مي‌گويند. مردم معمولاً توانايي را يك ويژگي ثابت در نظر مي‌گيرند. در مقابل، تلاش به عنوان يك ويژگي شخصي ناپايدار در نظر گرفته مي‌شود. بسياري از مردم كه به خوشبختي اسناد مي‌كنند آن را بسيار متغير مي‌دانند. علت موفقيت گاهي به بسياري يا همة موقعيتهاي زندگي مربوط است و شخص نمي‌تواند موقعيت را آگاهانه براي يك هدف مطلوب دست‌كاري كند (كنترل‌ناپذير) و گاهي مي‌تواند چنين كاري را انجام دهد (كنترل‌پذير). تلاش تنها اسنادي است كه معمولاً به عنوان اسناد كنترل‌پذير در نظر گرفته مي‌شود. تاريخچه شكست‌هاي تحصيلي دانش‌آموزان از عمده‌ترين مواردي است كه نقش اسنادي علي را به روشني نشان مي‌دهد. در اين موارد دانش‌آموزان بين موفقيت‌ها و اعمال خود رابطة زيادي نمي‌بينند و شكست خود را به فقدان توانايي (اسنادهاي دروني) نسبت مي‌دهند. آنها تصور منفي از خود دارند و احساس عدم شايستگي مي‌كنند. اين احساس باعث كاهش عملكرد در آنها مي‌شود و كاهش عملكرد باعث شكست مجدد آنها مي‌گردد. چنانچه تصور ذهني نادرست انتخاب شده ادامه يابد، فرد دچار ناراحتي‌هاي رواني و عدم تطابق اجتماعي مي‌شود (میرصدوقی، 1380).
معلمان با تجربه و خردمند، همواره به وجود ارتباط مثبت و قابل توجهي بين درك دانش‌آموز از خود و عملكرد او در مدرسه اشاره كرده‌اند. آنان بر اين باورند كه فراگيراني كه از خود و توانايي‌هايشان خشنود هستند، به احتمال بسيار زياد، راه موفقيت را در پيش خواهند گرفت. پژوهش‌هاي ديگر نشان مي‌دهد كه بين سبك هاي اسناد علي و انگيزش درعملكرد بعدي، رابطه نیرومندی وجود دارد. دانش‌آموزان براي علل موفقيت‌ها و شكست هاي خود دلايلي را عنوان مي‌كنند كه مي‌تواند يك منبع انگيزش مهم براي هدايت رفتارهاي آتي باشد. نظرية اسناد عقيده دارد وقتي افراد موفقيت‌هاي خود را به تلاش و توانايي (علت‌هاي دروني) اسناد مي‌كنند، براي موفقيت‌هاي بعدي، و سطوح بالاتر شايستگي ادراك شدة خود، انگيزش بيشتري خواهند داشت. اسناد موفقيت‌ها به توانايي، ثابت است و احتمالاً در آينده نيز ادامه دارد و اسناد تلاش، اسناد مناسب انگيزشي براي موفقيت‌هاي بعد از شكست است؛ زيرا كه قابل كنترل است و چنانچه فرد تصميم بگيرد مي‌تواند آن را بدست آورد. به هرحال وقتي كه افراد شكست را تجربه مي‌كنند مناسب‌ترين اسناد از لحاظ انگيزشي، تلاش است. يعني شاگرداني كه شكست خود را به فقدان تلاش اسناد مي‌كنند، به احتمال زيادي باور دارند كه مي‌توانند در آينده موفق شوند. به علت اينكه تلاش به عنوان اسناد قابل كنترل تفسير مي‌شود، شاگرداني كه شكست خود را به فقدان تلاش اسناد مي‌دهند احتمالاً باور دارند كه مجبور به تكرار شكست نيستند . به علاوه به علت اينكه تلاش كنترل‌پذير است، به احتمال زياد آنها معتقدند كه مي‌توان با انجام كارهايي موقعيت را تغيير داد (میرصدوقی، 1380).
توجه روزافزون به نقش با اهميت متغيرهاي شناختي و غير شناختي در پيشرفت تحصيلي دانش‌آموزان، زمينه‌ساز انجام تحقيقات زيادي شده است. در اين تحقيق نيز سعي شده تا رابطه بين سبك هاي اسنادي به عنوان يك متغير شناختي و انگيزه پيشرفت42 به عنوان يك متغير غيرشناختي و يا يك رگه شخصيتي با پيشرفت تحصيلي مورد مطالعه قرار گيرد. از مفهوم سبك اسنادي يا سبك تبييني براي مشخص كردن انواع تبيين هايي استفاده مي‌شود كه افراد معمولاً در مواجهه با يك رويداد به كار مي‌گيرند (بريجز، 2001). عوامل علي رفتار را «اسناد» مي‌گويند و بر اين اساس، رفتار ديگران را به عوامل يا به ويژگي‌هاي شخصيتي پايدار (به اصطلاح عوامل غيرموقعيتي) و يا به جنبه‌هايي از موقعيت اجتماعي آنان اسناد مي‌دهند (پتري، 1996).
دانش‌آموزاني كه معمولاً حوادث بد را به عوامل دروني، پايدار و كلي نسبت



قیمت: تومان

دسته بندی : پایان نامه ارشد

پاسخ دهید